3 Zeker zijn van een betaalbare woning

De PvdA wil primair inzetten op binnenstedelijke verdichting, maar wel op een gezonde en leefbare manier.

De druk op de woningmarkt wordt steeds groter. Starters en mensen die iets minder te besteden hebben vallen daardoor buiten de boot: voor hen raakt een eigen (huur)huis in Utrecht, met name in de steden, steeds verder buiten bereik. Daarnaast sluit het aanbod lang niet altijd aan op de vraag. Ouderen willen langer zelfstandig wonen, maar dat stelt bepaalde eisen aan het huis. Er zijn ook meer betaalbare woningen gewenst voor de groeiende groep éénpersoonshuishoudens, evenals voor grotere gezinnen. De PvdA wil hier concrete afspraken over maken met gemeenten bij plannen voor nieuwbouw en transformatie. Duidelijke keuzes maken, zowel in de grote steden als in de kleine gemeenten.

We hebben haast: volgens sommige schattingen zijn er tot 2050 wel 170.000 nieuwe woningen in de provincie nodig. Maar deze sterke groei betekent ook een enorme druk op de stad en het omringende landschap. Tegelijkertijd zien we dat in kleine kernen juist door vergrijzing en krimp voorzieningen als scholen, winkels en bibliotheken dreigen te verdwijnen. We willen dan ook inzetten op een goede spreiding van woningen: niet alleen bouwen daar waar de vraag het grootst is, maar juist ook kijken naar gebieden waar de leefbaarheid in de knel komt. De provincie moet gemeenten in regioverband daarbij samen met woningbouwcorporaties en projectontwikkelaars ondersteunen: met kennis, financiële garanties en procesondersteuning.

De PvdA wil primair inzetten op binnenstedelijke verdichting, maar wel op een gezonde en leefbare manier. In diverse kleinere gemeenten als Wijk bij Duurstede en Oudewater, maar ook onze nieuwe gemeente Vijfheerenlanden, zien we echter dat de grenzen aan binnenstedelijke oplossingen zijn bereikt. We ontkomen er niet aan dan ook aan de randen van de steden te ontwikkelen zolang als de nieuwbouw aansluit bij de woningbehoefte en natuur en landschappelijke kwaliteit gespaard blijven.

De woningmarkt heeft een bovenlokaal karakter. In de afgelopen jaren zijn daarom op initiatief van de PvdA regionale woonvisies opgesteld, waarin de provincie met gemeenten en andere betrokken partijen de gewenste ontwikkelingen op de woningmarkt in kaart heeft gebracht. Daarmee kan de groei zowel in de steden als in de kleinere gemeenten worden ondersteund en onderling worden afgestemd. Daarbij moet de overheid actief sturen op bouw van betaalbare woningen in het middensegment en sociale huur: als we dit aan de markt overlaten gaan de prijzen alleen maar verder omhoog en riskeren we een herhaling van de woningmarktcrisis in 2008. Met gemeenten willen we afspraken maken dat ze dit ook vastleggen in hun prestatieafspraken met de corporaties en bij de uitgifte van gronden.

Naast de bouw van woningen door professionele partijen, wil de PvdA ruimte bieden aan woningbouwinitiatieven van particulieren. Zelfbouwprojecten, het ombouwen van leegstaand vastgoed tot woningen en het zelf afbouwen van cascowoningen dragen bij aan betrokkenheid bij je eigen woonomgeving en aan sociale samenhang, zaken waar de PvdA groot belang aan hecht. We willen zulke ontwikkelingen daarom blijven ondersteunen met een provinciaal ontwikkelingsfonds.

Het spreekt voor de PvdA vanzelf dat bij de bouw en de renovatie van huizen duurzaamheid en energiebesparing centraal staan. Dat draagt bij aan de werkgelegenheid in de bouwsector en we brengen er een klimaatneutrale provincie mee dichterbij. De investeringen die daarvoor nodig zijn, mogen echter niet leiden tot een onevenredige stijging van de woonlasten in de sociale huursector, zie daarom ook ons voorstel voor een duurzaamheidsfonds in het hoofdstuk over duurzame energie.

Gebiedsontwikkelingen, de aanleg van nieuwe woonwijken en transformatie van bestaand stedelijk gebied, zoals dat op grote schaal de komende jaren plaatsvindt, zijn uitgelezen kansen om gebieden op een klimaatbestendige manier in te richten. Meer groen zorgt voor verkoeling in de steeds hetere zomers en betere opvang van het water bij heftige regenbuien. Bovendien is het gezond en mooi! De polder Rijnenburg biedt ook de mogelijkheid om wonen, recreatie, duurzaamheid en energiewinning integraal inhoud en vorm te geven. PvdA wil dat deze gebiedsontwikkeling integraal wordt uitgewerkt, waarbij er ruimte dient te zijn voor experimenten en nieuwe concepten met drijvende woningen en klimaatbestendige inrichting.

Dit is wat de PvdA wil in de periode 2019-2023:

  • Topprioriteit geven aan betaalbare woningen in een groene en gezonde leefomgeving.
  • Bouwen aan de randen van de stad en kleine kernen, als de binnenstedelijke mogelijkheden opraken en de groene buitenruimte daarbij sparen.
  • Leegstaand vastgoed verbouwen tot energieneutrale woningen en bouwen op braakliggende (bedrijfs)terreinen. Hoogbouw bij knooppunten van openbaar vervoer, wat helpt het autogebruik te verminderen.
  • In projecten waarbij de provincie betrokken is minimaal 35% sociale woningbouw realiseren en 30% betaalbare huurwoningen in het middensegment (tot € 850,-)
  • Om leegstand van panden in de binnenstad tegen te gaan stimuleert de provincie ‘’wonen boven winkels’’.
  • Wij kiezen voor een integrale planontwikkeling van de polder Rijnenburg en Reijerscop waarin op de beschikbare 1100 ha. groen en recreatie wordt gecombineerd met duurzame woningbouw (tot wel tienduizend woningen) en grootschalige winning van schone energie.